TA’LIM SIFATINI BAHOLASHNING ASOSIY YO‘NALISHLARI VA ULARNING AHAMIYATLI TOMONLARI
" Ta’lim sifati " iborasi va uning o‘zgarishlari ko‘pincha milliy, xalqaro, milliy va mahalliy darajadagi adabiyot va siyosatlarda uchraydi, ammo aniq ta’riflanmagan. Biroq, bu mamlakatlar erishgan maqsad va Evropa kontekstida mashhurlikka erishgan deb taxmin qilinadi. Ta’lim sifatini baholash ta’lim tizimi, muassasa, dastur yoki hatto alohida o‘qitish amaliyotining samaradorligi, samaradorligi va umumiy sifatini tizimli ravishda baholash jarayonini anglatadi. Maqsad – ta’lim standartlari bajarilishini ta’minlash va takomillashtirish yo‘nalishlarini aniqlash. Ta’lim sifatini baholashning asosiy komponentlariga quyidagilarni kiritish mumkin. Standartlar va ko‘rsatkichlar asosiy vazifani bajarib, samaradorlik o‘lchanadigan aniq mezonlar belgilanadi (masalan, o‘quv dasturlari standartlari, o‘quv natijalari, o‘qitish usullari). Yana bir ko‘rsatgichlardan biri ma’lumotlar yig’ish bo‘lib, ma’lumotlar testlar, so‘rovlar, sinfdagi kuzatuvlar, intervyular va o‘quvchilarning muvaffaqiyati va rivojlanishi haqidagi statistik ma’lumotlar kabi vositalar yordamida to‘planadi. Baholash ko‘rsatgichi yig’ilgan ma’lumotlar ta’lim maqsadlariga qanchalik erishilayotganligini aniqlash uchun tahlil qilinadi. Har bir ishning natijasi bo‘lgani kabi hisobot olish ham asosiy ko‘rsatgichlardan biri bo‘lib hisoblanadi. Bunda natijalar tuziladi va ma’murlar, o‘qituvchilar, talabalar, ota-onalar va siyosatchilar kabi manfaatdor tomonlar bilan baham ko‘riladi. Olingan natijalar asosida tizimni yaxshilash rejalari amalga oshiriladi. Natijalar asosida o‘quv dasturlarini ishlab chiqish, o‘qituvchilar malakasini oshirish, o‘quv resurslari yoki siyosat islohotlarida ta’lim sifatini oshirish bo‘yicha tavsiyalar beriladi. Ta’lim sifatini baholash jarayoni natijasida quyidagi yutuqlar amalga oshiriladi. Ya’ni, maktab va muassasalarning mas’uliyatini ta’minlaydi, doimiy takomillashtirishga yordam beradi, resurslarni taqsimlashda yordam beradi, siyosat ishlab chiqishni qo‘llabquvvatlaydi, talabalarning ta’lim natijalarini oshiradi.
Сведения
- Опубликовано
- 2025 · Т. 3, № 4
- Источник
- cyberleninka.ru
- Язык
- Узбекский
- Издатель
- Бухоро давлат педагогика институти