ТАҲҚИҚИ ҚИЁСИИ МАЪНОҲОИ ДАСТУРИИ МУШТАРАКИ ДУ УНСУРИ ЁВАРИ НУТҚ
Мафҳуми «сабаб», ки ифодаи он дар забон ҳам бо пешояндҳо (ба баёни сабаби феъле мепардозад) ва ҳам бо пайвандакҳо (дар ин сурат пас аз пайвандаки тобеъ ҷумлае оварда мешавад, ки сабаби вуқуи амалро баён мекунад) имконпазир мегардад, дар заминаи осори назмиву насрии қадиму муосир мавриди баррасӣ қарор гирифтааст. Зикр гардидааст, ки дар дастурҳои забони форсӣ ин маънои грамматикӣ бо истилоҳи «таълил» забт шудааст. Таҳлилу муқобалаи маводди фактологии зери даст аз он шаҳодат медиҳад, ки барои баёни мафҳуми сабаб пайвандакҳо дар дараҷаи аввал ва пешояндҳо ҷойгоҳи дуюмро ишғол мекунанд. Аз гурӯҳи пешояндҳо «барои» ва «аз» намоёнгари аслии ин мафҳуманд. Истеъмоли пешоянди «андар», ки корбурди он дар забони адабии муосири тоҷикӣ маҳдуд шудааст, барои ифодаи маънои сабаб хоси осори мутуни қадим аст. Дар маҷмуъ, барои ифодаи маънои сабаби амал ва ҳодиса суханварони гузаштаву ҳозираи мо бештар аз пешояндҳои «барои», «аз, «ба», «бар» ва «дар» истифода кардаанд.
Сведения
- Опубликовано
- 2026 · Т. 106, № 1
- Источник
- cyberleninka.ru
- Язык
- Узбекский
- ISSN
- 2413-2004 · 3005-849X
- Издатель
- ТГУПБП