Central Asian Research Index

Meros, 2021, т. 4, № 1, с. 27-41

Марказий Осиёнинг XVI‒XIX аср биринчи ярмидаги тарихи янги методологик ёндашувлар контекстида: Тарих ва тарихшунослик

Дилором Алимова

Аннотация · Abstract

Мақолада ХIХ асрнинг ХVI – биринчи ярмидаги Марказий Осиё тарихи янгича методологик ёндашувлар контекстида ўрганилди. Муаллиф тадқиқотчиларнинг минтақани қолоқ ҳудудга айлантиришга ҳисса қўшган “аста-секин пасайиш” ва “чуқур қолоқлик”, "минтақанинг изоляцияси" ҳақидаги фикрларни танқид қилган. Ўз фикрларини исботи сифатида бу даврга нисбатан бундай таърифлардан фойдаланишнинг нотўғрилигини исботлаган замонавий, ҳам маҳаллий, ҳам хорижий тадқиқотчиларнинг қарашларини берган.ХVII–XVIII асрнинг биринчи ярми ва ХIХ асрнинг охирида ўткир ва давомли инқирозлар бўлиб ўтганини инкор қилмаган ҳолда тадқиқотчилар давр тарихини салбий тенденцияларини тавсифлаш билан чекланиб қолмай, балки ташқи ва ички омиллар контекстида давр хусусиятлари сиёсий, ижтимоий-иқтисодий ва маданий ўзгаришлар динамикасини батафсил ўрганишга эътибор қаратишларини таклиф этишади.Мақола муаллифи бу давр минтақа тарихини Шарқда ҳамда Ғарбда бўлиб ўтган жараёнлар контекстида методологик жиҳатдан кўриб чиқиш лозимлигини таъкидлайди. Илмий муомалага катта миқдорда янги манба материалининг киритилиши, услубий ва назарий базанинг янгиланиши, хорижий назария ва услубият натижаларидан фойдаланиб, ХVI асрдан бошлаб хонликларни Россия империяси томонидан босиб олинишигача Марказий Осиё халқлари тарихини ўрганишга холисона ёндашиш имконини беради.

Сведения · Details