Central Asian Research Index

Agro kimyo himoya va o`simliklar karantini, 2026, т. 123, № 8

O‘ZBEKISTONDA SUV MUHITIGA BOG‘LIQ HASHAROTLARNING QISHLOQ XO‘JALIK O‘SIMLIKLARIGA ZARARKUNANDALIK XUSUSIYATLARI

Davronjon Sharibjonovich Sultonov, Sarvinoz Xayrulla qizi Rasulova

Farg‘ona davlat universiteti

Аннотация · Abstract

Ushbu maqolada O‘zbekiston hududida uchraydigan suv muhitiga bog‘liq hasharotlarning tur tarkibi, ekologik xususiyatlari va qishloq xo‘jalik o‘simliklariga, xususan, sholiga zarar yetkazuvchi turlari tahlil qilindi. Adabiyot ma’lumotlarini umumlashtirish asosida suv hasharotlarining aksariyati yirtqich, detritofag yoki boshqa trofik guruhlarga mansub bo‘lib, ularning barchasini o‘simlik zararkunandasi sifatida baholash noto‘g‘ri ekanligi ko‘rsatildi. O‘zbekiston sholi agrotsenozlarida suv muhitiga bevosita bog‘liq asosiy fitofag hasharot sifatida Hydronomus sinuaticollis Faust. (Curculionidae) ajratib ko‘rsatildi. Shuningdek, Ephydra macellaria Egger va Hydrellia griseola Fall. kabi suvli agrobiotoplar bilan bog‘liq ikkiqanotlilar sholi o‘simliklariga zarar yetkazishi qayd etilgan. O‘zbekiston suv qo‘ng‘izlari faunasi bo‘yicha tadqiqotlarda 36 tur qayd etilgan bo‘lib, ularning asosiy qismi yirtqich yoki boshqa trofik guruhlarga mansub. Maqolada suv hasharotlarini ekologik va xo‘jalik ahamiyatiga ko‘ra ajratish, sholi agrotsenozlarida monitoring olib borish hamda integratsiyalashgan himoya choralarini ishlab chiqish zarurligi asoslangan.

Сведения · Details