Central Asian Research Index

Mechanics and Technologies, 2026, № 2, с. 207-220

ERGONOMICS AND FUNCTIONALITY OF UNIFORMS FOR ADOLESCENT MILITARY PERSONNEL: APPROACHES TO DESIGN BASED ON ANTHROPOMETRIC STUDIES

ЖАСӨСПІРІМ-ӘСКЕРИ ҚЫЗМЕТШІЛЕРГЕ АРНАЛҒАН НЫСАНДЫ КИІМНІҢ ЭРГОНОМИКАСЫ МЕН ФУНКЦИОНАЛДЫҒЫ: АНТРОПОМЕТРИЯЛЫҚ ЗЕРТТЕУЛЕР НЕГІЗІНДЕ ЖОБАЛАУ ТӘСІЛДЕРІ

Г.Б. Арыстанова, Л.T. Сарттарова, М.М. Езиева

Алматы технологиялық университеті,Алматы, Қазақстан
Ақдениз Университеті, Анталья, Tүркия

Аннотация · Abstract

Мақалада «Арыстан» мамандандырылған лицейінің жасөспірімдеріне арналған формалық киімді эргономика және функционалдылық тұрғысынан жобалау мәселелері зерттеледі. Зерттеудің теориялық маңыздылығы антропометриялық, эргономикалық және психофизиологиялық аспектілерді біріктіретін пәнаралық тәсілді интеграциялауымен айқындалады. Зерттеу әдіснамасы 208 респонденттің биометриялық параметрлерін байланыс антропометрия әдістерін қолдана отырып талдауға және формалық киімнің бейімделмелі модельдерін аналитикалық конструкциялау тәсіліне негізделген. Ғылыми жаңалығы жасөспірімдер морфологиясының ерекшеліктеріне бағытталғандығымен және әскери форманы жобалаудың халықаралық стандарттарын салыстырмалы талдаумен сипатталады. Жасөспірімдердің өсу динамикасын ескере отырып, пайдалану сипаттамаларын жақсартуға бағытталған бейімделмелі эргономикалық элементтерді қолдануды және өлшемдік градацияны оңтайландыруды қамтитын инновациялық конструктивтік шешімдер ұсынылған. Алынған нәтижелер мамандандырылған киім индустриясы мен әскери-білім беру мекемелері үшін практикалық маңызға ие.

Сведения · Details