Central Asian Research Index

Жанубий оролбўйи тиббиёт журнали, 2025

OIV INFEKTSIYASILI O'TKIR DIAREYA BILAN OG'RIGAN BOLALARDA LIPID SPEKTRI KO'RSATKICHLARINI QIYOSIY BAHOLASH

Dilfuza Fayzullaeva, Mahbuba Muminova, Umirzoq Ikramov

bosh shifokor, Respublika ixtisoslashtirilgan OITSga qarshi kurash markazi klinikasi
dotsent, Toshkent davlat tibbiyot Universiteti
assistent, Toshkent davlat tibbiyot Universiteti

Аннотация · Abstract

Diareya kasalliklari past va o‘rta daromadli mamlakatlarda yashovchi bolalarda kasallanish va o‘limning ikki asosiy sababi hisoblanadi [1]. Gaiti hududida o‘tkazilgan milliy vakillik tadqiqotiga ko‘ra, so‘nggi 2 hafta ichida 6–11 oylik chaqaloqlarning taxminan 38% diareya kasalligini boshdan kechirgan [3]. Takrorlanuvchi diareya kasalliklari ko‘pincha yetarlicha oziqlanishni yomonlashtiradi va yashirin energiya va oziq moddalari tanqisligini kuchaytirishi mumkin [4]. Ushbu qaytariluvchi diareya kasalliklari va yomonlashayotgan oziqlanish sikli ekologik enternal disfunktsiya (EED) deb ataladigan, ingichka ichakning subklinik buzilishi bilan tavsiflanadigan, kiprikchalarning yupqalashishi va kriptalarning giperplaziyasi holatiga olib kelishi mumkin [6]. OIV infeksiyasi bilan og‘rigan bolalarda, ayniqsa yengil diareyaga duch kelganlarda, lipid almashinuvi bir nechta omillar ta’sirida buzilishi mumkin: immunitetning zaiflashishi, virus infeksiyasining o‘zi ta’siri va/yoki antiretrovirus terapiyasining kuchli ta’sirlari. Bunday bemorlar orasida lipid fenomenini baholash diagnostika va holatni monitoring qilishda, shuningdek profilaktika yoki jarrohlik amaliyotlarini o‘tkazishda yordam berishi mumkin [2].

Сведения · Details