Central Asian Research Index

Bulletin of Toraighyrov University Physics & Mathematics series, 2025, № 2,2025, с. 225-244

ЖЕЛ ЭНЕРГИЯСЫН ИНТЕГРАЦИЯЛАУ АРҚЫЛЫ ГИБРИДТІ ГАЗТУРБИНАЛЫҚ ҚОНДЫРҒЫНЫҢ ТИІМДІЛІГІН ЗЕРТТЕУ ЖӘНЕ CFD МОДЕЛЬДЕУ

Б. С. Ерниязов, Н. Б. Қаласов, Р. К. Манатбаев, Ж. Е. Байжұма

Аннотация · Abstract

Қазіргі таңда жаңартылатын энергия көздеріне негізделген гибридті энергетикалық жүйелер технологиясы қарқынды дамып келеді, себебі ол энергия тиімділігін арттырып, үнемділікті қамтамасыз ете отырып, экологиялық әсерді оңтайландыруға мүмкіндік береді. Қызықтыратын және келешегі бар тәсілдердің бірі - жүйенің жалпы тиімділігін арттыратын газ турбиналық қондырғылары (ГТҚ) мен жел электр қондырғылары (ЖЭҚ) сияқты әртүрлі энергия көздерін біріктіру. Осы жұмыста ГТҚ мен ЖЭҚ-ның қатар жұмыс істеуі негізінде ұйымдастырылған, энергетикалық жүйені пайдалану ұсынылады. Бұл электр энергиясын тұрақты өндіруге және оны көмекші процестер үшін пайдалануға мүмкіндік береді. ЖЭҚ-нан алынатын электр энергиясы аккумуляторға одан кейін ауаны индукциялық жылыту жүйесін қуаттандыруға бағытталады, сол арқылы ауаның кірісіндегі температурасын арттыра аламыз, бұл жұмысшы газдың температурасын жоғарылатады және ГТҚ-да отынның тиімді жануына ықпал етеді. Зерттеу барысында жану камерасын 3D CFD модельдеу жүргізіп, процестің термодинамикалық параметрлерін дәлірек бағалауға және жүйенің тиімділігін арттыруға мүмкіндік берді. Сандық зерттеу барысында гибридтті энергетикалық жүйелердің экологиялық және энергетикалық тиімділігі зерттелген болатын. Жану камерасындағы температураның жоғарылауымен метанның (CO₂) массалық үлесі артса, су буының (H₂O) үлесі азаятыны анықталды. Ауаның кіріс температурасы 373 К-нан 773 К-ға дейін көтерілгенде CO₂ концентрациясы 9 %-ға өсті, бұл жану процесінің тиімділігін растайды. Кілтті сөздер: жану камерасы, баламалы энергия , гибридтті жүйе, жел энергиясы, газтурбиналық қондырғы

Сведения · Details