Central Asian Research Index

Bulletin of Toraighyrov University Energetics series, 2026, № 1, 2026, с. 24-38

ҚОРШАҒАН ОРТАҒА ӘСЕРДІ АЗАЙТУ МАҚСАТЫНДА ЖЭО ЖАҢҒЫРТУ НҰСҚАЛАРЫН САЛЫСТЫРМАЛЫ ТАЛДАУ

Ж. А. Айдымбаева, Ж. С. Дүйсенбек, А. С. Бегимбетова, К. А. Сагытаева, С. Н. Камарова

Аннотация · Abstract

Мақалада қоршаған орта үшін салдарды азайту қажеттілігіне баса назар аудара отырып, жылу мен электр энергиясын (ЖЭО) біріктіріп өндіру қондырғыларын жетілдірудің әртүрлі әдістемелеріне салыстырмалы талдау ұсынылған. Энергия тиімділігін арттыруға, парниктік газдар шығарындыларын азайтуға және азот пен күкірт оксидтері сияқты зиянды заттарды, сондай-ақ бөлшектерді азайтуға бағытталған заманауи жетістіктер мұқият зерттелуі керек. Жаңартылатын энергия көздеріне көшуді, газ турбиналарын енгізуді, көмірқышқыл газын ұстау жүйелерін құруды және тазарту жабдықтарын жаңғыртуды қоса алғанда, осы технологияларды енгізудің экономикалық орындылығын жан-жақты бағалау жүргізілді. Бұдан басқа, ЖЭО жүйелерін тұрақты қалалық энергиямен жабдықтау жүйелеріне интеграциялаудың энергияға деген өсіп келе жатқан қажеттіліктерін және экологиялық нормаларды сақтау қажеттілігін көрсететін инновациялық стратегиялары қарастырылуда. Экологиялық қауіпсіздік, экономикалық орындылық және технологиялық сәйкестік тұрғысынан әр баламаның артықшылықтары мен кемшіліктері анықталды. Қолайсыз атмосфералық әсерлерді азайтуға және ауа мен су ресурстарының сапасын арттыруға бағытталған ұсыныстарды әзірлеуге ерекше назар аударылды. Бұл зерттеудің нәтижелері тез урбанизацияланатын аудандарда экологиялық тұрақты және әлеуметтік жауапты энергиямен жабдықтауды қамтамасыз ету мақсатында Алматының және басқа да ірі қалалық орталықтардың энергетикалық инфрақұрылымын тұрақты дамытуға бағытталған стратегияны әзірлеу үшін негіз бола алады. Кілтті сөздер: ЖЭО, жаңғырту, шығарындыларды азайту, табиғи газ, азайту, қоршаған орта.

Сведения · Details