Central Asian Research Index

Наука и здравоохранение, 2026, № 4(28), с. 145-150

ASSESSING THE IMPACT OF PUBLIC AWARENESS ON THE EPIDEMIOLOGICAL RISKS OF MEASLES AND RUBELLA: ОЦЕНКА ВЛИЯНИЯ УРОВНЯ ИНФОРМИРОВАННОСТИ НАСЕЛЕНИЯ НА ЭПИДЕМИОЛОГИЧЕСКИЕ РИСКИ КОРИ И КРАСНУХИ

ХАЛЫҚТЫҢ АҚПАРАТТАНУ ДЕҢГЕЙІНІҢ ҚЫЗЫЛША МЕН ҚЫЗАМЫҚ ЭПИДЕМИОЛОГИЯЛЫҚ ҚАУІП-ҚАТЕРЛЕРІНЕ ӘСЕРІН БАҒАЛАУ

E.I. Kussaiynova, K.K. Toguzbaeva, А.К. Тekmanova, Zh.B. Beisenbinova, N.O. Beisembinova, S.B. Maukayeva, S.A. Apbassova, Zh.K. Smailova, S.K. Kozhanova, G.D. Mukasheva

S.Zh. Asfendiyarov Kazakh National Medical University, Almaty, Republic of Kazakhstan;
NCJSC «Semey Medical University», Semey, Republic of Kazakhstan.

Аннотация · Abstract

Introduction. Measles and rubella remain significant infectious diseases. In 2023–2024, the Republic of Kazakhstan saw an increase in measles cases, primarily among unvaccinated children. A decline in vaccination coverage and an increase in the number of vaccine refusals contributed to a worsening of the epidemiological situation, which necessitated the implementation of additional mass immunization of the population. Vaccination remains the primary method of preventing measles and rubella and an important condition for maintaining herd immunity. Aim. To conduct a comprehensive assessment of the public’s level of awareness regarding measles and rubella, including knowledge of transmission routes, clinical manifestations, and preventive measures, and to determine the impact of this level of awareness on the development of epidemiological risks based on an analysis of survey data. Materials and methods. A descriptive cross-sectional study was conducted using questionnaires. The study involved 150 respondents aged 18 years and older, recruited on a voluntary basis. Results. It was found that 85% of respondents are informed about measles and rubella, while 15% lack basic knowledge. 68% of participants have a correct understanding of the modes of transmission, whereas 32% hold misconceptions. A positive attitude toward vaccination was observed in 72% of respondents, 18% were uncertain, and 10% had a negative attitude toward immunization. A correlation was identified: higher levels of a wareness are associated with greater adherence to vaccination. The data obtained indicate persistent gaps in public knowledge and their impact on the formation of epidemiological risks. Conclusions. The use of a questionnaire-based approach ensures the collection of standardized and comparable data necessary for analyzing behavioral factors that influence the epidemiological situation. Thus, analysis of the results of a previously conducted survey allows for the identification of key gaps in public knowledge and an assessment of their impact on the formation of epidemiological risks, which is of great importance for the development and optimization of public health education initiatives in the Republic of Kazakhstan. Введение. Корь и краснуха остаются актуальными инфекционными заболеваниями. В 2023–2024 годах в Республике Казахстан отмечался рост заболеваемости корью, преимущественно среди непривитых детей. Снижение охвата вакцинацией и увеличение числа отказов от прививок способствовали ухудшению эпидемиологической ситуации, что обусловило проведение дополнительной массовой иммунизации населения. Вакцинация остаётся основным методом профилактики кори и краснухи и важным условием поддержания коллективного иммунитета. Цель исследования. Провести комплексную оценку уровня информированности населения о кори и краснухе, включая знания о путях передачи, клинических проявлениях и мерах профилактики, а также определить влияние уровня информированности на формирование эпидемиологических рисков на основе анализа данных анкетного опроса. Материалы и методы. Проведено описательное поперечное исследование с использованием анкетирования. В исследовании приняли участие 150 респондентов старше 18 лет, отобранных на добровольной основе. Результаты. Установлено, что 85% респондентов информированы о кори и краснухе, 15% не обладают базовыми знаниями. Правильные представления о путях передачи инфекции имеют 68% участников, тогда как 32% допускают ошибки. Положительное отношение к вакцинации отмечено у 72% респондентов, 18% сомневаются, 10% отрицательно относятся к иммунизации. Выявлена зависимость: при более высоком уровне информированности выше приверженность вакцинации. Полученные данные указывают на сохраняющиеся пробелы в знаниях населения и их влияние на формирование эпидемиологических рисков. Выводы. Применение анкетного метода обеспечивает получение стандартизированной и сопоставимой информации, необходимой для анализа поведенческих факторов, влияющих на эпидемиологическую ситуацию. Таким образом, анализ результатов ранее проведённого анкетирования позволяет выявить ключевые пробелы в знаниях населения и оценить их влияние на формирование эпидемиологических рисков, что имеет важное значение для разработки и оптимизации санитарно-просветительских мероприятий в Республике Казахстан. Кіріспе. Қазіргі уақытта қызылша мен қызамық өзінің өзектілігін әлі де жоғалтпай отыр. Осы аурудың соңғы2023–2024 жылдары Қазақстан Республикасында қызылшамен ауыру деңгейінің өсуі байқалды, бұл негізінен екпе егілмеген балалар арасында тіркелді. Соңғы жылдары екпемен қамтудың төмендеуі және екпеден бас тарту жағдайларының артуы эпидемиологиялық ахуалдың нашарлауына алып келді. Бұл халықты қосымша жаппай егуді жүргізуге себеп болды. Екпе алу қызылша мен қызамықтың алдын алудың негізгі әдісі және ұжымдық иммунитетті сақтаудың маңызды шарты болып табылады. Зерттеудің мақсаты. Сауалнама деректерін талдау негізінде халықтың қызылша мен қызамық туралы ақпараттану деңгейін зерделей келе, оның ішінде жұғу жолдары мен клиникалық көріністерін және алдын алу шаралары бойынша халықтың білімін кешенді бағалау. Сонымен қатар халық арасында ақпараттану деңгейінің эпидемиологиялық қауіптің қалыптасуына әсерін анықтау. Материалдар мен әдістер. Сауалнама әдісін қолдана отырып, сипаттамалық көлденең зерттеу жүргізілді. Зерттеуге 18 жастан асқан 150 респондент ерікті түрде қатысты. Нәтижелері. Алынған зерттеу нәтижелеріне сүйене отырып мынандай нәтижелерге көз жеткіздік. Респонденттердің 85%-ы қызылша мен қызамық туралы хабардар екені, ал 15%-ының базалық білімдері жоқ екені анықталды. Аурудың жұғу жолдары туралы мәліметке жетік 68% білсе, ал 32%-да қате немесе толыққанды мағлұмат жоқ. Екпеге деген оң көзқарас 72%-да байқалса, 18%-ы күмәнмен қарайды, 10%-ы да теріс көзқарас білдірген. Ақпараттану деңгейі жоғары болған сайын екпеге бейімділік те жоғары екені анықталды. Алынған мәліметтер халықтың бұл жұқпалы ауру туралы білім деңгейлеріндегі олқылықтардың әлі де сақталғанын және олардың эпидемиологиялық қауіптің қалыптасуына әсер ететінін көрсетеді. Қорытынды. Сауалнама әдісін қолдану эпидемиологиялық жағдайға әсер ететін мінез-құлықтық факторларды талдауға қажетті стандартталған және салыстырмалы ақпарат алуға мүмкіндік береді. Осылайша, жүргізілген сауалнама нәтижелерін талдау арқылы халықтың жұқпалы ауру туралы біліміндегі негізгі олқылықтарды анықтай отырып, олардың эпидемиологиялық қауіптердің қалыптасуына әсерін бағалауға мүмкіндік береді. Бұл Қазақстан Республикасында санитарлық-ағартушылық іс-шараларды жетілдіру үшін маңызды.

Сведения · Details